Thực tế, không ít người có nhu cầu mua smartphone tự hỏi tại sao
nhiều smartphone Trung Quốc cấu hình hấp dẫn lại có giá bán siêu rẻ như
vậy? Liệu những sản phẩm đó có bền tốt hay không?
Trong bài viết này, chúng tôi hy vọng sẽ giúp bạn đọc phần nào hiểu được sơ bộ về smartphone Trung Quốc giá rẻ.
Bạn đọc lưu ý đối tượng của bài viết là các smartphone giá rẻ của
các công ty Trung Quốc, chứ không phải là smartphone của các hãng lớn
như Nokia, Samsung hay Apple được sản xuất ở Trung Quốc.
Nhan nhản smartphone giá siêu rẻ
Vào tháng 10 năm ngoái, nhà mạng Viettel đã thu hút sự chú ý của
không ít người dùng khi tung ra chiếc smartphone V8403 do công ty ZTE
của Trung Quốc sản xuất với
giá bán 1,5 triệu đồng,
được coi là smartphone rẻ nhất trên thị trường vào thời điểm đó. Tuy
nhiên, hiện nay mức giá 1,5 triệu đồng cho một chiếc smartphone đã không
còn là rẻ nhất nữa.
Cách đây vài ngày, FPT đã bán ra chiếc smartphone FPT F2 với
giá chỉ có 1,29 triệu đồng,
rẻ hơn chiếc V8403 trong khi các chi tiết cấu hình của hai máy tương tự
như nhau. Nếu chỉ nhìn vào cấu hình, chiếc FPT F2 hay Viettel V8403 có
các thông số tương đương chiếc iPhone 3GS (phiên bản sản xuất năm 2012)
hiện có giá khoảng 6-7 triệu đồng.
Nhỉnh lên một chút ở tầm
giá 2 triệu đồng, người
tiêu dùng hiện nay có rất nhiều lựa chọn smartphone, chủ yếu vẫn là
những điện thoại chạy hệ điều hành Android. Samsung và LG cũng có vài
mẫu ở tầm giá này như Galaxy Y và LG Optimus L3. Tuy vậy,
sản phẩm của các hãng lớn ở tầm giá 2 triệu đồng hiện nay đều có cấu hình kém hấp
dẫn: màn hình nhỏ (3-3.2 inch) độ phân giải thấp, bộ vi xử lý yếu (phổ
biến là 800MHz), RAM nhỏ (thường là 256MB) và chạy hệ điều hành Android
2.3, phiên bản đã rất cũ.
Trong khi đó, cũng ở tầm giá 2 triệu đồng, người dùng có thể chọn
các smartphone Android có các thông số cấu hình hấp dẫn hơn hẳn nhưng
đến từ các thương hiệu ít tên tuổi như ZTE, Lenovo, FPT, Q-mobile,
Mobistar hay Hkphone.
Chẳng hạn, ZTE hiện đang bán chiếc ZTE-U V970M ở Việt Nam với giá
2,29 triệu đồng. Sản phẩm này có màn hình 4.3 inch độ phân giải qHD
(960 x 540 pixel), chip lõi kép 1 GHz, hệ điều hành Android 4.0, RAM 512
MB, camera 5MP và pin dung lượng 1600 mAh. Các smartphone có phần cứng
tương tự ZTE-U V970M từ các hãng lớn như Samsung hay HTC hiện nay thường
có giá dao động từ 5-8 triệu đồng.
Sự khác biệt quá lớn giữa các smartphone thương hiệu và
smartphone giá rẻ đang khiến không ít người có nhu cầu mua smartphone ít
tiền phải băn khoăn:
chọn cấu hình hay chọn thương hiệu?
Nếu chọn sản phẩm thương hiệu, smartphone thường chỉ có cấu hình ở
mức rất cơ bản, còn nếu chọn những smartphone không có tên tuổi từ các
công ty Trung Quốc hoặc "thương hiệu Việt" sẽ có cấu hình hấp dẫn hơn
nhiều.
Vậy có lý do gì để chúng ta còn e dè với smartphone Trung Quốc giá rẻ?
Giải mã sự phát triển nở rộ của smartphone Trung Quốc giá rẻ
2012 là một năm cực thịnh của thị trường smartphone Trung Quốc.
Theo số liệu của hãng nghiên cứu thị trường IHS iSuppli, người dân Trung
Quốc đã tiêu thụ 186 triệu chiếc smartphone trong năm 2012, tăng 180%
so với năm trước đó. Tốc độ tăng trưởng chóng mặt đó đã đưa Trung Quốc
trở thành thị trường smartphone lớn nhất thế giới, vượt cả Mỹ. Trong năm
2013, IHS iSuppli dự đoán Trung Quốc sẽ tiêu thụ 268 triệu chiếc
smartphone. Phần lớn smartphone tiêu thụ ở Trung Quốc hiện nay là sản
phẩm giá rẻ dưới 1500 nhân dân tệ (240 USD, khoảng dưới 5 triệu đồng) do
các công ty nội địa như Lenovo, Coolpad, TCL, ZTE, Xiaomi, Huawei… sản
xuất.
Nhờ smartphone giá rẻ, Lenovo chỉ sau thời gian ngắn gia nhập thị
trường smartphone đã có được vị trí thứ hai ở Trung Quốc trong năm
2012, chỉ sau Samsung và vượt cả Apple, hãng hiện có thị phần smartphone
đứng thứ hai trên toàn cầu, theo hãng nghiên cứu IDC. Từ thành công ở
thị trường Trung Quốc, Lenovo và nhiều công ty điện thoại Trung Quốc
khác như ZTE, Huawei, OPPO, Meizu... đang mở rộng ra thị trường toàn cầu
và đích nhắm chủ yếu là các thị trường đang phát triển như Việt Nam, Ấn
Độ và Indonesia.
Tại sao các công ty Trung Quốc lại thành công nhanh chóng như vậy
ở thị trường smartphone nội địa? Câu trả lời có liên quan rất lớn đến
hai cái tên là
MediaTek và Android. Việc Google cung
cấp miễn phí hệ điều hành Android là cơ hội rất tốt cho các nhà sản xuất
smartphone. Nhưng MediaTek mới là nhân tố quan trọng thúc đẩy sự bùng
nổ của smartphone giá rẻ.
MediaTek, công ty Đài Loan thành lập năm 1997, ban đầu tham gia
sản xuất chip xử lý dành cho đầu đĩa DVD, TV và điện thoại phổ thông.
Hãng này đã có thị phần rất lớn trong thị trường điện thoại phổ thông,
bán được 550 triệu bộ vi xử lý dành cho điện thoại phổ thông vào năm
2011 và 400 triệu bộ vào năm 2012.
MediaTek tham gia vào thị trường smartphone khá muộn, tới năm
2011 họ mới giới thiệu bộ vi xử lý tích hợp (SoC – system on chip) đầu
tiên dành cho smartphone của Lenovo. Nhưng chỉ trong 18 tháng sau đó,
MediaTek đã chiếm 50% thị trường bộ vi xử lý tích hợp cho smartphone ở
thị trường Trung Quốc. Hãng đã bán được 10 triệu bộ vi xử lý tích hợp
cho smartphone vào năm 2011 và 110 triệu bộ vào năm 2012, chiếm hơn nửa
lượng smartphone bán ra ở Trung Quốc và vượt cả Qualcomm, nhà sản xuất
chip smartphone hàng đầu thế giới nhưng đứng thứ hai ở thị trường Trung
Quốc với 82 triệu bộ vi xử lý.
Bí quyết thành công của MediaTek và cũng là lý do của sự phát
triển tràn lan của các smartphone Trung Quốc giá rẻ đến từ giải pháp
được gọi là "chìa khóa trao tay". Không chỉ đơn giản cung cấp bộ vi xử
lý tích hợp, MediaTek còn cung cấp cho các nhà sản xuất điện thoại các
thiết kế mẫu để tham chiếu, các phần mềm cơ bản trên smartphone và thậm
chí cử cả nhân viên tư vấn trực tiếp cho các nhà sản xuất điện thoại
trong quá trình sản xuất.
Chế tạo smartphone là công việc phức tạp hơn nhiều so với điện
thoại phổ thông, đòi hỏi các công ty phải đầu tư nghiên cứu và phát
triển để thiết kế, tích hợp linh kiện và kiểm thử sản phẩm cuối. Apple
đã mất hơn 3 năm nghiên cứu, từ năm 2004 đến năm 2007, mới cho ra được
chiếc iPhone thế hệ đầu tiên. Tuy vậy, MediaTek và một vài công ty sản
xuất chip tích hợp khác như Spreadtrum Communication đã làm hầu hết phần
việc đó, đưa ra những sản phẩm smartphone gần như hoàn chỉnh gồm vi xử
lý tích hợp, các linh kiện khác và các phần mềm cơ bản.
Sự hỗ trợ của MediaTek giúp các nhà sản xuất dễ dàng tham gia vào
sản xuất smartphone, giảm được rất nhiều chi phí và thời gian phát
triển điện thoại mới. Trong trả lời phỏng vấn với báo
New York Times hồi
đầu năm nay, giám đốc bộ phận sản xuất điện thoại của TCL Wang Jiyang
đã nói rằng "sự trợ giúp của MediaTek đã giúp TCL có thể đưa sản phẩm
mới ra thị trường nhanh gấp hai lần. Công việc của các nhà sản xuất điện
thoại chỉ còn là chỉnh sửa phần mềm để dễ dùng hơn và tùy biến lại chút
hình thức của điện thoại cho có sự khác biệt".
Không chỉ cung cấp giải pháp cho các công ty sản xuất điện thoại
lớn của Trung Quốc như Huawei, Lenovo và ZTE, MediaTek còn hỗ trợ cả
những nhà sản xuất vô danh, trong đó có nhiều nhà sản xuất nhái hàng của
các hãng thương hiệu uy tín. Theo thống kê, Trung Quốc hiện có khoảng
100 công ty lớn nhỏ tham gia sản xuất smartphone.
Smartphone giá rẻ được sản xuất như thế nào?
Cách đây hai tháng, tạp chí
Technology Review của Mỹ đã
đăng bài phóng sự điều tra về hoạt động sản xuất smartphone Android giá
rẻ ở Trung Quốc. Theo bài phóng sự này, không như smartphone của các
hãng lớn như Apple và Samsung được sản xuất ở một số nhà máy, các
smartphone Android giá rẻ của Trung Quốc chủ yếu được chế tạo từ hàng
ngàn xưởng sản xuất quy mô nhỏ.
Các công ty mua các linh kiện smartphone, sau đó chuyển tới các
xưởng sản xuất nhỏ nằm rải rác khắp thành phố Thâm Quyến, thủ phủ ngành
công nghiệp điện tử của Trung Quốc, để lắp ráp. Trung bình, mỗi dây
chuyền sản xuất với chi phí đầu tư khoảng 1,6 triệu USD (33 tỷ đồng) và
35 công nhân trẻ có thể lắp ráp và đóng hộp được khoảng 3000 chiếc
smartphone mỗi ngày.
Liang Liwan, giám đốc Xunrui Communications, một trong những nhà
sản xuất smartphone giá rẻ có quy mô khá lớn tiết lộ với tạp chí
Technology Review rằng
chi phí để sản xuất một chiếc smartphone Android chỉ khoảng 40 USD,
trong đó chi phí cho bộ vi xử lý tích hợp của MediaTek chiếm khoảng 5-10
USD tùy thuộc kích cỡ màn hình của điện thoại và các tính năng khác.
Những smartphone giá 40 USD sau đó sẽ được bán lẻ ra thị trường với giá
khoảng 65-70 USD. Trung bình, mỗi ngày Xunrui Communications có thể sản
xuất được khoảng 30.000 chiếc smartphone giá rẻ như vậy cho các thương
hiệu như Konka Mobile hoặc bán cho các nhà mạng như China Mobile.
Liang Liwan cũng nói rằng mục tiêu của Xunrui Communications là
sản xuất các smartphone giá rẻ với chất lượng ở mức chấp nhận đươc. Điều
đó có nghĩa là các thành phần linh kiện quan trọng của điện thoại như
màn hình, camera không phải là loại sản phẩm tốt. Tuy vậy, ông này cũng
cho biết chất lượng của smartphone giá rẻ sẽ ngày càng được cải thiện
hơn bởi một lý do: lợi nhuận ở smartphone giá rẻ rất thấp, vì vậy nhà
sản xuất nào cũng muốn nâng cao chất lượng để đẩy thương hiệu và giá bán
lên.
Nguồn gốc linh kiện là một trong những lý do quan trọng để tạo ra
các smartphone Trung Quốc giá rẻ. VnReview đã từng "mổ" một số
smartphone giá rẻ của Hkphone được nhập khẩu từ các nhà sản xuất Trung
Quốc. Kết quả "mổ" cho thấy những sản phẩm này sử dụng rất nhiều linh
kiện giá rẻ, đặc biệt là các thành phần chiếm giá trị cao nhất như màn
hình, bộ vi xử lý ứng dụng hay camera. Thực tế, một số smartphone giá rẻ
như sản phẩm của Hkphone có thời gian bảo hành màn hình rất ngắn, chỉ
có 1 tháng.
Tóm lại, sự phát triển nở rộ của các
smartphone Trung Quốc giá rẻ đến từ các yếu tố: Google cung cấp miễn phí
hệ điều hành Android, các nhà sản xuất không phải tập trung vào nghiên
cứu và phát triển nhờ có giải pháp gần như trọn gói từ các nhà sản xuất
chip như MediaTek và sự sẵn có nguồn linh kiện cũng như các xưởng sản
xuất smartphone giá rẻ. Ngoài ra, giá rẻ cũng một phần từ việc các nhà
sản xuất loại smartphone này đều có thương hiệu kém nên lấy lời ít để dễ
bán.
----------------------------------
dang ky ten mien